Jakie musi spełnić warunki i jakie dokumenty dostarczyć? Czy od decyzji ZUS można się odwołać?
Przy staraniach o przyznanie renty należy przedstawić ZUS zaświadczenia o stanie zdrowia
wydane przez lekarzy prowadzących leczenie oraz stosowne dokumenty potwierdzające staż pracy, czyli okresy składkowe i nieskładkowe.
Renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnia łącznie następujące warunki:
1. jest niezdolny do pracy,
2. ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy,
3. niezdolność do pracy powstała w okresach wskazanych przepisami ustawy emerytalnej, np. w okresie ubezpieczenia (art. 57 ust. 1 ustawy emerytalnej).
Decyzję o niezdolności do pracy (całkowitej lub częściowej) wydaje lekarz orzecznik z ZUS.
Od niekorzystnej decyzji lekarza orzecznika można się odwołać do komisji lekarskiej ZUS. Trzeba to zrobić w lokalnej placówce ZUS, w ciągu 14 dni od otrzymania pisma. Jeśli komisja podtrzyma stanowisko lekarza, ZUS nie przyzna renty. Od decyzji ZUS można się odwołać.
1. Ubezpieczony osiągnął okres składkowy i nieskładkowy wynoszący łącznie co najmniej:
• jeden rok — jeśli niezdolność do pracy powstała przed ukończeniem dwudziestu lat;
• dwa lata — jeśli niezdolność do pracy powstała w wieku od 20 do 22 lat;
• trzy lata — jeśli niezdolność do pracy powstała powyżej 22 i do 25 lat;
• cztery lata — jeśli niezdolność do pracy powstała powyżej 25 do 30 lat;
• pięć lat — jeśli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 30 lat (art. 58 ust. 1 ustawy emerytalnej).
Albo:
2. Jeżeli niezdolność do pracy jest spowodowana wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy, wówczas automatycznie przyjmuje się, że warunek posiadania odpowiedniego stażu pracy jest spełniony.
Warunek trzeci, który trzeba spełnić, aby otrzymać rentę, to powstanie niezdolności do pracy w odpowiednim momencie, czyli:
Wariant A: niezdolność do pracy musi powstać w okresach składkowych lub nieskładkowych albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.
Wariant B: osoba starająca się o rentę legitymuje się co najmniej 20-letnim w przypadku kobiety i 25-letnim w przypadku mężczyzny okresem składkowym i nieskładkowym i została uznana za całkowicie niezdolną do pracy.
W razie wydania decyzji odmownej przez ZUS ubezpieczonemu przysługuje prawo złożenia odwołania do sądu okręgowego za pośrednictwem ZUS w terminie miesiąca od dnia doręczenia odpisu decyzji. Z wniesieniem odwołania do sądu nie wiążą się żadne opłaty.
Najniższa renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, najniższa renta rolnicza i najniższa renta rodzinna to w 2013 roku 799,18 zł brutto.
Najniższa renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w związku z wypadkiem lub chorobą zawodową to 959,02 zł brutto, a z tytułu częściowej niezdolności do pracy w związku z wypadkiem lub chorobą zawodową to 736,06 zł brutto.
Przy wyliczaniu świadczenia ma znaczenie to, ile zarabialiśmy.
Osoby na rencie z tytułu niezdolności do pracy, a także te na rencie rodzinnej, mogą dorabiać, ale muszą uważać na ustawowe limity. Jeśli je przekroczą i zarobią więcej, mogą stracić część świadczenia lub może zostać im ono odebrane.
Zgodnie z prawem można dorobić do 70 procent przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego (od 1 grudnia 2012 r. to 2457,20 zł brutto).
Po przekroczeniu tego progu renta jest zmniejszana.
Jeśli limit zostanie przekroczony o 130 procent przeciętnego wynagrodzenia (4563,83 zł brutto), to ZUS wstrzyma wypłatę renty.
Nie zmniejsza się ani nie zawiesza, niezależnie od wysokości dodatkowego przychodu, rent inwalidy wojennego i rent inwalidy wojskowego, którego niezdolność do pracy powstała w związku ze służbą wojskową, a także rent rodzinnych po tych inwalidach.
]]>1 – Wpis do ewidencji działalności gospodarczej
Załatwianie formalności zacznij od wizyty w urzędzie miasta, lub gminy, na terenie której chcesz prowadzić działalność gospodarczą. Pobierz formularz EDG-1 i dokładnie go wypełnij, bo zawiera on dane do rejestracji w różnych instytucjach. Druk EDG-1 jest jednocześnie wnioskiem o wpis do REGON, zgłoszeniem identyfikacji podatkowej, lub aktualizacją NIP oraz zgłoszeniem płatnika do ZUS. Dzięki temu wszystkie formalności załatwisz w jednym okienku, składając wypełniony formularz. Potrzebny będzie tylko twój dowód osobisty.
Wypełniając druk EDG-1 pamiętaj o szczegółowym sklasyfikowaniu swojej działalności. Każdy jej rodzaj ma swój kod w klasyfikacji PKD (warto skorzystać z internetowych baz kodów PKD np. http://www.kody-pkd.pl/).
Rejestracja działalności jest bezpłatna.
Urząd, w którym złożysz wniosek dopełni wszystkich formalności. Zawiadomi ZUS i właściwy urząd skarbowy, twój NIP przekształci się w NIP firmowy, a urząd statystyczny nada firmie numer REGON.
2 – Pieczątka
Po otrzymaniu z urzędu decyzji o wpisie do ewidencji i numeru REGON warto wyrobić sobie pieczątkę, na której znajdą się wszystkie ważne informacje o firmie: jej nazwa i adres, numer NIP i REGON. Pieczątka jest niezbędna przy wystawianiu faktur, składaniu rozliczeń podatkowych do urzędu skarbowego i deklaracji do ZUS.
3 – Rejestracja w urzędzie skarbowym
Masz już NIP, pora wybrać formę opodatkowania. Mogą to być:
– zasady ogólne, czyli płacenie podatku według skali podatkowej 18% i 32% od dochodu,
– podatek liniowy, czyli podatek według jednej 19% stawki od uzyskanego dochodu,
– ryczałt od przychodów ewidencjonowanych – podatek płaci się od przychodów, a nie dochodów, a więc nie można odliczać kosztów uzyskania przychodu,
– karta podatkowa – podatek płaci się w stałych, miesięcznych kwotach.
Jeśli zdecydujesz się na inna formę opodatkowania, niż zasady ogólne, masz obowiązek zawiadomić o tym urząd skarbowy. Złóż oświadczenie o wyborze opodatkowania jeszcze przed uzyskaniem pierwszego dochodu. Jeśli tego nie zrobisz urząd narzuci ci opodatkowanie na zasadach ogólnych.
Jeśli twoja działalność podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT przed dokonaniem pierwszej czynności należy złożyć w urzędzie skarbowym zgłoszenie rejestracyjne wypełniając druk VAT-R
Zgłoszenie VAT wiąże się z opłatą w wysokości 170 zł.
4 – Opłacanie składek ZUS
W ciągu siedmiu dni od rozpoczęcia działalności musisz zgłosić się do ZUS-u jako płatnik składek – druk ZUS ZFA i jednocześnie jako osoba ubezpieczona, za którą będą opłacane składki – druk ZUS ZUA. Jeżeli zamierzasz zatrudniać pracowników, musisz ubezpieczyć ich w ZUS-ie i poinformować o tym Państwową Inspekcję Pracy.
Dokumenty jakie należy zabrać ze sobą do ZUS to kopie decyzji urzędu skarbowego o nadaniu numeru NIP i zaświadczenia urzędu statystycznego o nadaniu aktualnego numeru REGON oraz oryginały tychże dokumentów do wglądu. Zgłoszenia ZUS ZUA oraz ZUS ZFA są bezpłatne. Osoby prowadzące działalność gospodarczą, która jest ich jedynym źródłem dochodu podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu:
– emerytalnemu,
– rentowemu,
– wypadkowemu.
Dodatkowo można zadeklarować ubezpieczenie chorobowe – składka jest niewielka, a daje możliwość otrzymywania zasiłku chorobowego od pierwszego dnia zwolnienia.
Przez pierwsze dwa lata działalności możesz płacić niższą składkę. W 2011 roku wynosi ona około 400 zł. Zniżka dotyczy wszystkich, którzy w ciągu ostatnich pięciu lat od uruchomienia firmy nie prowadzili własnej działalności gospodarczej.
5 – Założenie konta bankowego
Zgodnie z wymogami Ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, niezbędne do prowadzenia działalności gospodarczej jest otworzenie firmowego konta bankowego.
Do założenia rachunku bankowego potrzebujesz:
1. zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej
2. zaświadczenia REGON
3. zaświadczenia o NIP
4. pieczątki firmy
6 – Ewentualna zgoda sanepidu
Jeśli zamierzasz prowadzić sklep spożywczy, działalność gastronomiczną, albo kosmetyczną musisz skontaktować się z Powiatową Stacją Sanitarno – Epidemiologiczną i dowiedzieć się, jakie kryteria musi spełniać twój lokal. Sanepid opiniuje projekt ewentualnej przebudowy, a następnie zatwierdza gotową siedzibę. Wniosek o wydanie decyzji w tej sprawie należy złożyć najpóźniej 30 dni przed planowanym rozpoczęciem działalności. Potrzebne są następujące dokumenty:
1. umowa najmu, albo akt własności lokalu,
2. zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej,
3. sprawozdania z badań i kontroli zleconych przez sanepid.
Podstawa prawna: Ustawa z 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej.
Ustawa z 19 grudnia 2008 o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw.